Program SAI „Regenerating Together”: ciągłe doskonalenie na rzecz skalowalnego oddziaływania

W ramach programu „Regenerating Together” organizacja SAI Platform uruchomiła inicjatywę, która znacznie wykracza poza ramy tradycyjnego programu zrównoważonego rozwoju. Ponad 40 firm oficjalnie podpisało deklarację intencyjną, a wiele innych już angażuje się w tę inicjatywę, w tym dostawcy, producenci marek oraz organizacje z całego łańcucha wartości. Dzięki wspólnym ramom program stanowi odpowiedź na ważne wyzwanie stojące przed branżą: brak wspólnego rozumienia rolnictwa regeneracyjnego.

Do dziś istnieje wiele definicji, interpretacji i podejść do rolnictwa regeneracyjnego. Każdy z zainteresowanych podmiotów kojarzy z tym terminem coś innego. Główny problem polega nie tylko na różnorodności definicji, ale także na tym, że branża od dawna nie potrafi posługiwać się wspólnym językiem. Bez jednolitych standardów nie można porównywać danych, trudno jest mierzyć postępy, a skuteczne podejścia pozostają ograniczone do konkretnych lokalizacji, nie dają się przenieść na inne obszary i w związku z tym trudno je wdrożyć na większą skalę. Do tego dochodzi znaczny wysiłek wymagany do weryfikacji poszczególnych działań.

Jednak w dziedzinie rolnictwa regeneracyjnego osiągnięto już wiele: w ostatnich latach przedsiębiorstwa, rolnicy, partnerzy w łańcuchu dostaw oraz organizacje branżowe opracowały różne podejścia, zrealizowały projekty pilotażowe i zgromadziły cenne spostrzeżenia. Z pewnością nie brakuje więc wiedzy, doświadczenia ani skutecznych rozwiązań. Brakowało jednak wspólnych ram, które łączyłyby wszystkie te działania i umożliwiałyby ich porównanie.

Standard branżowy umożliwia skalowalność

Właśnie w tym miejscu Program „Regeneracja razem” organizacji SAI wkracza do akcji. Po raz pierwszy zebrali się kluczowi gracze branżowi – w tym rolnicy, dostawcy surowców, producenci marek, firmy spożywcze oraz organizacje ekologiczne (takie jak Earthworm) pełniące rolę pośredników. Wspólnie stworzyli fundament: wspólne rozumienie rolnictwa regeneracyjnego.
Podstawy te umożliwiają stosowanie wspólnego języka i stanowią fundament dla ustrukturyzowanego systemu: jasno zdefiniowanych ram wdrażania działań regeneracyjnych, spójnej metodologii oceny wpływu oraz podlegającego audytowi punktu odniesienia dla oświadczeń dotyczących regeneracji. W rezultacie inicjatywy stają się po raz pierwszy porównywalne, postępy można mierzyć w spójny sposób, a pozytywne efekty można skalować w ramach globalnych łańcuchów wartości.

Opierając się na ugruntowanych podstawach

Dla firmy Südzucker program SAI „Regenerating Together” nie stanowi nowego początku, lecz raczej kolejny krok. Od dawna stosujemy ustrukturyzowane, czterostopniowe podejście obejmujące analizę, wyznaczanie celów, podejmowanie działań i mierzenie postępów, aby zapewnić ciągłe doskonalenie uprawy buraków cukrowych. Program ten opiera się na tych ugruntowanych podstawach, zapewniając zharmonizowane ramy branżowe, które umożliwiają porównywanie, weryfikację i skalowanie wyników wykraczające poza ramy poszczególnych inicjatyw.

W praktyce zapewnia to większą przejrzystość i stanowi wskazówki dla wszystkich zainteresowanych stron. Pozwala to na wypracowanie wspólnego rozumienia tego, co oznacza „zaopatrzenie regeneracyjne”, w jaki sposób należy mierzyć postępy oraz jak weryfikować i raportować wyniki.
To, co niegdyś stanowiło liczne, indywidualne i często niepowiązane ze sobą inicjatywy, można obecnie zintegrować w ramach skoordynowanego systemu, który zapewnia przejrzystość, wzmacnia zaufanie i umożliwia wdrażanie na szeroką skalę.

Zaufanie i przejrzystość

Dla dostawców surowców oznacza to przede wszystkim większą uporządkowanie i lepsze dostosowanie do wymagań klientów. Postępy można jasno komunikować, projekty pilotażowe łatwiej wdrażać na większą skalę, a zaufanie wśród nabywców rośnie. Jednocześnie otwierają się nowe możliwości ekonomiczne, na przykład poprzez preferencyjne partnerstwa lub potencjalne premie cenowe. Kolejną kluczową korzyścią jest ograniczenie ryzyka „greenwashingu”, ponieważ deklaracje opierają się na weryfikowalnych i znormalizowanych podstawach.

Wartość dodana jest również znaczna dla producentów markowych. W sytuacji, gdy deklaracje dotyczące zrównoważonego rozwoju są coraz dokładniej analizowane, wiarygodność staje się czynnikiem decydującym. Standaryzowane metody pomiarowe i możliwość weryfikacji pozwalają na formułowanie rzetelnych deklaracji oraz zapewniają przejrzystość. To z kolei wzmacnia zaufanie konsumentów i interesariuszy.

Ograniczanie ryzyka dla rolników

Dla rolników program ten zapewnia większą przejrzystość i ukierunkowane ograniczenie ryzyka. Celem programu jest złagodzenie ryzyka związanego z przejściem na praktyki regeneracyjne, ponieważ działania w tym zakresie mogą w perspektywie krótkoterminowej prowadzić do niższych plonów i niepewnych wyników – jest to ryzyko, którego praktycznie żaden rolnik nie jest w stanie ponieść samodzielnie. Skuteczne przejście na rolnictwo regeneracyjne wymaga zatem połączenia różnych zabezpieczeń: programy pilotażowe, poletka doświadczalne i doradztwo agronomiczne umożliwiają stopniowe wdrażanie, natomiast premie, zachęty finansowe, gwarancje odbioru plonów i współinwestycje ograniczają ryzyko ekonomiczne. Ponieważ rolnictwo regeneracyjne jest w dużym stopniu uzależnione od warunków lokalnych i wymaga rozległej wiedzy, kluczowe znaczenie mają dodatkowe szkolenia, usługi doradcze, sieci wymiany wiedzy między rolnikami, a także narzędzia cyfrowe i ustrukturyzowane gromadzenie danych. Wsparcie w zakresie sprawozdawczości i weryfikacji, wraz ze wspólnymi standardami, zapewnia dodatkową przejrzystość i porównywalność.

W ten sposób działania nie są już wdrażane „na chybił trafił”, lecz są celowo dobierane i oceniane na podstawie konkretnych wyników. Postępy stają się widoczne, a zmiany można śledzić w czasie. Zwiększa to nie tylko pewność planowania, ale także wzmacnia zaufanie i chęć inwestowania w nowe praktyki. Pokazuje również, które podejścia są opłacalne zarówno pod względem ekologicznym, jak i ekonomicznym. Jednocześnie ułatwia to współpracę w ramach łańcucha wartości. Jest to kluczowy warunek wstępny dla powszechnego wdrażania praktyk regeneracyjnych.

I nie tylko – to ma znaczenie dla nas wszystkich

Wpływ programu wykracza poza poszczególnych interesariuszy. Gdy wyniki są mierzalne i oparte na wspólnej logice, stają się możliwe do powielania na większą skalę. Poprawę jakości gleby, różnorodności biologicznej czy obiegu wody można nie tylko wykazać, ale także systematycznie rozszerzać. W dłuższej perspektywie prowadzi to do bardziej odpornych systemów rolniczych oraz efektów ekologicznych o szerszym zasięgu. Program „Regenerating Together” stanowi zatem punkt zwrotny, ponieważ oferuje wspólny język. Dopiero gdy wszystkie zainteresowane strony będą miały takie samo rozumienie pojęcia „regeneracyjnego”, wyniki staną się porównywalne, oświadczenia wiarygodne, a postęp skalowalny. I właśnie w tym tkwi prawdziwa transformacja: wiele indywidualnych inicjatyw łączy się, tworząc wspólny, skuteczny proces zmian.